Verkoudheid: symptomen, advies & meer
Verkoudheid in het kort:
- Als je verkouden bent, is het slijmvlies in je neus, keel en bijholten ontstoken.
- Een verkoudheid wordt veroorzaakt door een virus en is besmettelijk.
- Een aantal symptomen zijn een verstopte neus, niezen, loopneus, hoesten, keelpijn en oorpijn.
- Een verkoudheid gaat meestal binnen een week vanzelf over.
- Stomen of een neusspray kan soms helpen bij het verlichten van je klachten.
Hatsjoe! Een flinke verkoudheid is vaak meer dan een verstopte neus. Je kan je er behoorlijk slecht door voelen. Verkoudheid komt vaak voor en gelukkig is een verkoudheidje doorgaans onschuldig. Maar hoe komt het dat je steeds weer verkouden wordt? En wat kan je het beste doen om dat te voorkomen? We hebben de belangrijkste informatie over verkoudheid voor je op een rijtje gezet.
Inhoudsopgave
- Veelgestelde vragen over een verkoudheid
Wat is een verkoudheid?
We hebben er allemaal weleens last van, maar weet je ook precies wat een verkoudheid is? Een verkoudheid is een ontsteking van het slijmvlies in je neus, keel en bijholten. Deze bijholten bevinden zich achter je wangen en je voorhoofd. Een ontsteking van deze plekken wordt veroorzaakt door een virus.
Slijmvlies is simpel gezegd huid met een laagje slijm. Normaal maakt het slijmvlies in je neus en keel een beetje slijm en vocht aan. Als het slijmvlies is ontstoken, wordt dat dikker en gaat het veel meer slijm aanmaken. Dit slijm noemen we ook wel snot. Door al dat snot gaat je neus dicht zitten. Zo krijg je de bekende loop- of snotneus(1).
Symptomen van een verkoudheid
Een verkoudheid is vaak snel te herkennen als je een of meer van de volgende symptomen hebt(1).
- Verstopte neus
- Verminderde reuk
- Niezen
- Hoesten
- Keelpijn
- Heesheid
- Oorpijn of oorontsteking
- Dichtzittende oren
- Oorsuizen
- Koorts
- Snotoogjes (bij kinderen)
- Hoofdpijn
- Tranende ogen
Wat helpt bij een verkoudheid? 4 tips
Helaas, er bestaat geen wondermiddel. Je zult gewoon moeten ‘uitzieken’. Over het algemeen gaat een verkoudheid vanzelf weer over. De meeste mensen zijn binnen 1 à 2 weken van hun verkoudheid af. Maar er zijn wel een paar dingen die je kan doen om verkoudheidsklachten te verlichten, zodat je je hopelijk iets comfortabeler voelt:
1. Stomen
Neem een stoombad of ga stomen boven een pannetje met heet water. Let wel op: maak het water nooit te heet. Anders verbrand je jezelf en kun je brandwonden krijgen. Bij kinderen mag stomend water nooit warmer zijn dan 60 graden(1).
Je kunt ook stomen door in de sauna te gaan zitten. Let wel: ga pas naar de sauna als je niet meer besmettelijk bent.
2. Neusspray of neusdruppels
Heb je last van een verstopte neus? Gebruik dan neusspray of neusdruppels met zoutoplossing* of xylometazoline**. Een zoutoplossing zoals Kruidvat Calendula Zoutoplossing Neusspray* kun je gebruiken bij een verstopte neus. Het helpt om je neus te reinigen en weer vrijer te kunnen ademen.
3. Verkoudheidsbalsem
Je kunt ook kiezen voor een verkoudheidsbalsem zoals Dampo Verkoudheidsbalsem**. Hierin zit kamfer, menthol en eucalyptusolie. Dit verzacht de verschijnselen van verkoudheid. Je kunt de balsem inwrijven op borst, rug of hals of in een kom heet water doen om te stomen.
4. Pijnstillers
Pijnstillers kunnen helpen bij het verlichten van bepaalde klachten. Paracetamol** helpt bijvoorbeeld bij het verlichten van verschillende soorten pijn (zoals keelpijn, oorpijn en hoofdpijn), maar werkt ook koortsverlagend.
Hoelang duurt een verkoudheid? Vier fasen
Hoelang een verkoudheid duurt is niet precies te voorspellen. Een geruststelling: een flinke verkoudheid duurt vaak niet langer dan een week. Je kunt wel langer last hebben van milde verkoudheidsklachten zoals snotteren, niezen en hoesten(1).
De fasen van een verkoudheid
Een verkoudheid verloopt in vier fasen(1):
- Eerst komt het virus de neus binnen en raak je dus besmet.
- Het virus wordt met je snot meegevoerd naar je neuskeelholte. Het slijmvlies in je neuskeelholte is extra gevoelig voor het verkoudheidsvirus. Om deze reden begint een verkoudheid hier vaak, wat voor pijn en een rauw gevoel in je neuskeelholte kan geven.
- Hierna verspreid de infectie zich naar de voorzijde van je neus en naar je keel. Hierdoor kun je weer andere verkoudheidsklachten krijgen.
- Soms zijn ook de stembanden ontstoken en verspreid de verkoudheid ook naar je luchtwegen zoals je luchtpijp en je longen, waardoor benauwdheid kan ontstaan.
Leestip: ontdek hier meer over de duur en het verloop van een verkoudheid.
Incubatietijd van verkoudheid
Ben je verkouden? Dan ben je besmettelijk vanaf het eerste moment dat je klachten zijn ontstaan. Wil je weten wanneer je verkouden ben geworden? Reken dan 3 dagen terug. De incubatietijd van een verkoudheid is namelijk ongeveer 3 dagen(1).
Is een verkoudheid besmettelijk?
Een verkoudheid is besmettelijk. Een virus is een ziekteverwekker die zich verspreidt via de lucht. Er zijn veel verschillende soorten virussen die een verkoudheid kunnen geven.
Het virus verplaatst zich door de lucht van mens tot mens. Als iemand uitademt, komen er druppeltjes in de lucht. Bij een verkoudheid zit het virus in die druppeltjes. Als je dichtbij iemand staat, adem je onopgemerkt de druppeltjes in. Zo raak je besmet met het verkoudheidsvirus. Ook kun je virussen doorgeven via je handen of via ander fysiek contact. Als je bijvoorbeeld iemand aanraakt die verkouden is en daarna aan je eigen gezicht zit(1).
Hoe word je verkouden?
Een verkoudheidsvirus verspreidt zich door praten, hoesten, niezen of fysiek contact. Dit gebeurt vooral in ruimten waar mensen dicht bij elkaar zitten en waar slecht geventileerd wordt. Slechte ventilatie kan te maken hebben met bijvoorbeeld een airco die niet goed onderhouden wordt. Je wordt dus niet door de airco zelf verkouden, zoals soms wordt gedacht, maar wel doordat de ventilatie bij een gebrekkige airco niet goed is. Door de slechte ventilatie kun je besmet raken met een verkoudheidsvirus.
Zo voorkom je een verkoudheid
Helemaal voorkomen kun je het nooit, maar je kunt wel de juiste voorzorgsmaatregelen nemen om die kans zo klein mogelijk te maken. Als je geen verkoudheidsvirus wilt oplopen kan je verschillende dingen ondernemen(1):
- Was altijd goed je handen, bij voorkeur met desinfectiezeep.
- Nies in je elleboog of een tissue.
- Eet gezond.
- Blijf actief door te sporten of een rondje te wandelen of te fietsen.
- Neem je rust. Ga op tijd naar bed en zorg voor routine.
Verkoudheid bij kinderen en baby’s
Kleine kinderen zijn veel vaker verkouden dan volwassenen. Kinderen kunnen namelijk tot wel 10 keer per jaar verkouden zijn. Ze pakken elk virusje dat er ronddwaalt. Dit is geen probleem, want zo maakt het lichaam van je kind antistoffen aan.
Bij kinderen hoef je dus niet meteen in te grijpen als ze verkouden zijn. Hun lichaam ruimt dit vanzelf weer op. Je kunt kinderen vanaf 12 jaar een neusspray met xylometazoline** geven. Zijn ze jonger? Dan kun je een zoutoplossing* gebruiken.
Lees hier meer over verkoudheid bij baby’s en wat je kunt doen. Is je baby jonger dan drie maanden en is er sprake van koorts? Bel dan meteen je huisarts. Heeft je kindje oorpijn? Lees meer over oorpijn bij je kind.
Verkoudheid gaat niet over
Je kunt langer last houden van je klachten, maar de verkoudheid zelf zou met ongeveer een week over moeten zijn. Wanneer je langer dan 15 dagen verkouden bent zonder teken van verbetering kan je de huisarts bellen. Neem eerder contact op met je huisarts als je verkoudheid erger wordt en/of gepaard gaat met ademhalingsproblemen zoals benauwdheid en piepende ademhaling, koorts boven de 38 graden en wanneer je last hebt van sufheid en zwakte(1).
Veelgestelde vragen over een verkoudheid
Een verkoudheid is een ontsteking van het slijmvlies in je neus, keel en bijholten. Deze ontsteking wordt veroorzaakt door een virus.
Stomen kan helpen bij het verzachten van je verkoudheidsklachten. Neem dus een stoombad of stoom boven een pannetje met heet water. Let er wel op dat je het water niet te heet maakt!
Je bent besmettelijk vanaf het eerste moment dat je verkoudheidsklachten hebt. De incubatietijd van verkoudheid is 2-3 dagen. Lees hier meer over de incubatietijd en besmettelijkheid van een verkoudheid.
Hoelang een verkoudheid duurt is wisselend. De ergste verkoudheidsklachten duren vaak niet langer dan een week. Je kunt wel langer last hebben van milde klachten, zoals snotteren, niezen en hoesten.
Bij verkoudheid moet je gewoon ‘uitzieken'. Je kunt je klachten wel verlichten door:
- een stoombad te nemen
- neusspray of neusdruppels te gebruiken
- goed voor jezelf te zorgen
- gezond te eten
- voor voldoende rust te zorgen
Lees hier nog meer tips die helpen bij het verlichten van verkoudheidsklachten.
Wees verkoudheid de baas!
Het blijft een vervelende kwaal, maar gelukkig gaat het bijna altijd vanzelf weer over. Probeer de kans op een verkoudheid te beperken door goed voor jezelf te zorgen. Heb je nu toch een verkoudheid te pakken? Zorg dan goed voor jezelf door voldoende te rusten en gezond te eten. Bezoek ook eens onze webshop en bekijk welke producten we voor jou hebben om je verkoudheidsklachten te verlichten.
Dit artikel is voor het laatst bijgewerkt op 20 februari 2025.
KOAG/KAG 4296-0225-2879
*Dit is een medisch hulpmiddel. Lees voor gebruik de gebruiksaanwijzing.
**Dit is een geneesmiddel. Lees voor gebruik de bijsluiter.
Gebruik Kruidvat Xylometazoline Neusspray niet als je:
- Kortgeleden een neusoperatie hebt ondergaan. Raadpleeg in dat geval je arts.
- Bij kinderen jonger dan 12 jaar.
Gebruik Dampo Verkoudheidsbalsem niet:
- Bij kinderen jonger dan 2 jaar.
- Bij huidafwijkingen.
Deze informatie wordt beschikbaar gesteld met als enig doel behulpzame informatie te verstrekken aan bezoekers. Deze informatie heeft geen therapeutische of diagnostische waarde. Ook is de informatie niet bedoeld als vervanging van diensten, informatie of gegevens van artsen, specialisten of andere gediplomeerden en professionals.